Algemeen

Mag de politie mij preventief fouilleren?

Fouilleren in veiligheidsrisicogebieden

De politie mag alleen preventief fouilleren in gebieden die zijn aangewezen als veiligheidsrisicogebied. En op luchthavens.

In zo'n veiligheidsrisicogebied is het risico groot dat er wapens aanwezig zijn (of voorwerpen die als wapen kunnen dienen). Hierdoor is de openbare orde verstoord of er is ernstige vrees hiervoor. Bijvoorbeeld op plekken waar veel uitgaanspubliek komt. 

Burgemeester wijst veiligheidsrisicogebied aan

De gemeenteraad bepaalt of de burgemeester veiligheidsrisicogebieden mag aanwijzen. Dit wordt vastgelegd in de Algemene Plaatselijke Verordening (APV).

Voordat de burgemeester zo'n gebied aanwijst, overlegt hij met de officier van justitie. Hij moet het besluit goed onderbouwen. De aanwijzing mag niet langer duren dan nodig is om de openbare orde te handhaven. Dat kan 1 dag zijn, bijvoorbeeld wegens een voetbalwedstrijd. Het kan ook een half jaar of een jaar zijn. Bijvoorbeeld in een uitgaansgebied.

In het veiligheidsrisicogebied kan de officier van justitie telkens voor maximaal 12 uur toestemming geven om alle personen te fouilleren en bagage en auto's te doorzoeken. In zijn beslissing staat waar en wanneer de politie mag fouilleren. En waarom hij fouilleren nodig vindt.

Bezwaar en beroep tegen aanwijzingsbesluit

De gemeente moet het besluit van de burgemeester in beginsel vooraf bekendmaken. Tegen het besluit staat voor belanghebbenden bezwaar en beroep open. Bijvoorbeeld voor degenen die in het gebied wonen of werken.

Andere situaties waarin politie mag fouilleren

Er kunnen ook nog andere situaties zijn waarin de politie zonder verdenking iemand mag fouilleren. Zo kan de politie iemand fouilleren als "daartoe redelijkerwijs aanleiding bestaat" na een gepleegd wapendelict. Of als er aanwijzingen zijn voor een dreigend wapendelict.

Ook als er aanwijzingen zijn voor een terroristisch misdrijf mag de politie iedereen fouilleren. Maar dit mag alleen op bevel van de officier van justitie. Of in de volgende veiligheidsrisicogebieden:

  • Binnenhof Den Haag;
  • Centrale stations van de 4 grote steden;
  • Luchthavens en de daaraan grenzende gebieden;
  • Kerncentrale Borssele;
  • Mediapark Hilversum.

Preventief fouilleren bij plotselinge gebeurtenis

De politie kan ook toestemming krijgen om bij een plotselinge gebeurtenis preventief te fouilleren om de openbare orde te handhaven. Bijvoorbeeld bij een stevige vechtpartij voor een discotheek. Of een dreigende confrontatie tussen voetbalhooligans in de buurt van een treinstation.

De burgemeester mag dan, na overleg met de officier van justitie, mondeling voor maximaal 12 uur een veiligheidsrisicogebied aanwijzen. Ook zonder dat in de APV is vastgelegd dat hij dit mag doen. De officier van justitie kan daarna voor diezelfde periode de politie mondeling toestemming geven om te fouilleren. De gemeente zet het besluit van de burgemeester zo snel mogelijk alsnog op papier en maakt het bekend.

Preventief fouilleren in uw gemeente

Vaak staat op de website van de gemeente of preventief fouilleren mogelijk is. Bijvoorbeeld op de websites van Amsterdam en Rotterdam.

Politie neemt verboden voorwerpen in

De agenten doorzoeken bijvoorbeeld kleding, rugzakken of auto's op verboden voorwerpen. Het verbod geldt alleen voor wapens en munitie die in de Wet wapens en munitie staan. Dat betekent dat het verbod bijvoorbeeld niet geldt voor een klein zakmes of een schroevendraaier. De burgemeester kan het verbod wel uitbreiden zodat zulke voorwerpen ook onder het verbod vallen ("messenverbod"). Het verbod geldt dan alleen als het voorwerp geschikt is voor onmiddellijk gebruik en dus niet is ingepakt.

De eigenaar van de verboden voorwerpen krijgt een proces-verbaal en wordt vervolgd. Het is strafbaar om niet mee te werken aan preventief fouilleren.


Informatie over dit hoofdstuk
Datum laatste aanpassing: 2015-07-22 13:26:29
Licentie: CC0 1.0 Universal
Taal: nl-NL

Meer over dit onderwerp
Welke bevoegdheden heeft de politie?
Wat kan ik doen als iemand vermist wordt?
Hoe kan ik (anoniem) aangifte doen bij de politie?
Hoe kan ik een klacht indienen over de politie?
Wat is Burgernet?

Download: HTML | CSV | Excel | JSON